Vergi Hataları İle Düzeltme - Şikayet Konusunda Uygulamada Yaşanan Hukuki Sorunlar ve Çözüm Önerileri

Elinizdeki kitap, vergi hataları ve düzeltme-şikayet uygulamasında yaşanan pek çok hukuki sorunu tespit edip, bu sorunlara ilişkin akademik camianın yaklaşımı ve vergi yargısının da güncel içtihatlarını ortaya koyduktan sonra kişisel değerlendirmeler ve naçizane çözüm önerileri sunma şeklinde kapsamlı bir çalışma metodu benimsenerek, 20 yılı aşkın mesleki tecrübe ve bilgi birikimi ve yoğun bir emekle hazırlanmıştır.

İÇİNDEKİLER

GİRİŞ

BİRİNCİ BÖLÜM

DÜZELTME-ŞİKAYET YOLU VE KAPSAMI

I. GENEL OLARAK DÜZELTME-ŞİKAYET MÜESSESESİ

II. DÜZELTME-ŞİKAYET MÜESSESESİNİN KAPSAMI

A. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu Kapsamındaki Mali Yükümler

B. 6183 sayılı Kanun Kapsamındaki İşlemlerden Kaynaklanan Vergi Hataları

C. Beyannamede Hata Yapılması ve Düzeltme-Şikayet Başvurusu

D. Borç Döküm Listesine İstinaden Düzeltme-Şikayet Başvurusu Yapılabilir mi?

E. Uzlaşmaya Konu Vergilere Karşı Düzeltme-Şikayet Başvurusu Yapılabilir mi?

F. Kesinleşmiş Yargı Kararına Konu Vergilendirme İşlemine Karşı Düzeltme-Şikayet Başvurusu Yapılabilir mi?

III. YERSİZ ÖDENEN VERGİLERİN TECİL FAİZİYLE İADESİ

İKİNCİ BÖLÜM

DÜZELTME BAŞVURUSU YAPABİLECEK KİŞİLER

I. DÜZELTME-ŞİKAYET BAŞVURUSUNDA BULUNABİLECEK KİŞİLER

A. Vergi Mükellefleri

B. Vergi Sorumluları

II. UYGULAMADA YAŞANAN HUKUKİ TARTIŞMALAR

A. Vergi Hatası Bulunan Durumlarda Vergi Mükellefinin mi Yoksa Vergi Sorumlusunun mu Düzeltme-Şikayet Başvurusu Yapabileceği ve Dava Açabileceği Sorunu

B. Verginin Nihai Yüklenicisi Düzeltme-Şikayet Başvurusu Yapabilir mi?

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

VERGİ HATASI KAVRAMI VE KAPSAMI

I. VERGİ HATASI

A. Vergi Hatası Kavramı

B. Türk Vergi Hukukunda Vergi Hataları

1. Mevzuat ve Tarihsel Gelişimi

2. Vergi Usul Kanunu Kapsamında Vergi Hataları

a. Vergi Hatası Sayılan Haller

b. Vergi Hatası ile Hukuki İhtilaf Ayrımı

c. Vergi ve Cezaların Zamanaşımına Uğradığı İddiasıyla Düzeltme-Şikayet Başvurusu Yapılabilir mi?

d. Mükellefiyette ve Mevzuda Hata Açısından, Açık Olma Şartı Aranmasının Anayasaya Aykırı Olup Olmadığı

e. Çifte Vergilemeyi Önleme Anlaşmalarına Aykırılık ve Vergi Hatası

C. Anayasa Mahkemesince İptal Edilen Kanun Hükmüne İstinaden Düzeltme-Şikâyet Başvurusu Yapılması

D. Anayasa Mahkemesinin Bireysel Başvuruya İlişkin Bir Kararına Eleştirel Bakış

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

DÜZELTME BAŞVURUSU

I. İDARECE RE'SEN VEYA BAŞVURU ÜZERİNE DÜZELTME

A. Hatanın Re'sen Düzeltilmesi

B. Başvuru Üzerine Hatanın Düzeltilmesi

C. Yetkisiz Yere Yapılan Düzeltme Başvurusu

1. Düzeltme Yetkisi Bulunmayan Kuruma Yapılan Başvuru

2. Yetkisiz Vergi Dairesi Müdürlüğüne Yapılan Düzeltme Başvurusu

II. DÜZELTME BAŞVURUSU SÜRESİ

A. Düzeltme Başvurusunun Tarh ve Tebliğ Zamanaşımı Süresi İçinde Yapılması

B. Düzeltme Başvuru Süresini Uzatan Durumlar

1. Vergi ve Ceza İhbarnamesinin Zamanaşımı Süresinin Son Yılı İçinde Tarh ve Tebliğ Edilmesi

2. İlan Yoluyla Tebliğ Edilen ve Dava Konusu Yapılmaksızın Tahakkuk Eden Vergilerde Mükellefe Ödeme Emrinin Tebliğ Edilmesi

3. İhbarname ve Ödeme Emrinin İlan Yoluyla Tebliğ Edildiği Vergilere İlişkin Haciz Uygulaması

C. Zamanaşımı Süresi İçinde Birden Fazla Düzeltme Başvurusu Yapılıp Yapılamayacağı?

III. DÜZELTME BAŞVURUSUNUN HUKUKİ NİTELİĞİ İLE İYUK 10'UNCU VE 11'İNCİ MADDE UYGULAMASI

A. Düzeltme-Şikayet Başvuruları ve Zımnen Ret Müessesesi

B. Düzeltme Başvurusunun Hukuki Niteliği

1. Düzeltme Başvurusunun Dava Süresi İçinde Yapılması

2. Düzeltme Başvurusunun Dava Süresi Geçirildikten Sonra Yapılması

a. Düzeltme Başvurusunun 3071 Sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun Kapsamında Başvuru Olduğu Görüşü:

b. Düzeltme Başvurusunun İYUK'un 10'uncu Maddesi Kapsamında Olduğu Görüşü:

c. Konuya İlişkin Değerlendirmemiz

3. Dava Süresi Geçirildikten Sonra Vergi Dairesine Yapılan Her Başvurunun Düzeltme Başvurusu Niteliğinde Olmadığı

BEŞİNCİ BÖLÜM

ŞİKAYET BAŞVURUSU

I. ŞİKAYET YOLU

A. Şikayet Başvurusunun Yapılacağı Yetkili Makam Sorunsalı

B. Şikayet Başvurusunun Hukuki Niteliği ve Zımni Ret Uygulaması

C. Şikayet Başvurusunun Hangi Süre İçerisinde Yapılabileceği Sorunu

D. Şikayet Başvurusu Tüketilmesi Zorunlu Bir İdari Başvuru Yolu mu?

E. Doğrudan Şikayet Yoluna Gidilebilir mi?

F. Belediye Vergileri ve İl Özel İdareleri Vergileri Yönünden Şikayet Başvurusu

ALTINCI BÖLÜM

DAVA SÜRECİ

I. DAVA KONUSU İŞLEM

A. Şikayet Başvurusunun Reddi İşlemi

B. Şikayet Başvurusu Yapılmadan Açılan Davalarda Mercie Tevdi Kararı ve Sonrasında Yaşanan Kimi Hukuki Sorunlar

1. Dilekçe ve Eklerin Yetkili Makama Gönderilmesi İçin Mercie Tevdi Kararının Kesinleşmesinin Beklenilmesi

2. Mercie Tevdi Kararının İdareye Tebliğ Edildiği Tarihin Davacı Tarafından Bilinememesi

C. Düzeltme-Şikayet Uyuşmazlıklarında Mahkemelerce Dava Konusunun Farklı Değerlendirilmesi ve Davaların Süre Yönünden Reddi Kararları

II. GÖREVLİ MAHKEME

A. Görevli Mahkeme

1. Vergi Mahkemeleri

2. Düzeltme-Şikayet Başvurusunun Reddine İlişkin İşlemin Danıştay'da Dava Konusu Yapılması

a. Birden Fazla Vergi Mahkemesinin Görev Alanına Giren Uyuşmazlık Kapsamında Danıştay'ın İlk Derece Mahkemesi Sıfatıyla Davaya Bakması

b. Düzenleyici İşlem ile Birlikte Düzeltme-Şikayet Başvurusunu Reddi İşlemi Danıştay'da Dava Konusu Yapılabilir mi?

3. VUK Kapsamına Girmeyen Bir Konuda Düzeltme-Şikayet Başvurusunun Yapılması Halinde Görevli Mahkeme Sorunu

III. YETKİLİ MAHKEME

IV. DAVA SÜRESİ

A. Genel Değerlendirme

B. Dava Sürelerine İlişkin Anayasanın 40'ıncı Madde Uygulaması

1. Şikayet Başvurusunun Yazılı Olarak Reddi ve Anayasanın 40'ıncı Madde Uygulaması

2. Şikayet Başvurusunun Zımnen Reddi ve Anayasanın 40'ıncı Madde Uygulaması

C. Dava Süresinin Uzaması

1. Üst Makamlara Başvuru (İYUK md.11)

2. Kamu Denetçiliği Kurumuna Başvuru

3. Mali Tatil

4. Çalışmaya Ara Verme (Adli Tatil)

5. Mücbir Sebebin Dava Süresini Etkileyip Etkilemeyeceği Sorunu

6. İdari İzin Sürelerinin Dava Süresini Etkileyip Etkilemeyeceği

V. DAVA VE DÜZELTME-ŞİKAYET SÜRECİ BİRLİKTE YÜRÜTÜLEBİLİR Mİ?

VI. KANUN YOLLARI

A. İstinaf Yolunun Kapalı Olması; Kesin Karar

B. İstinaf ve Temyiz Yoluna İlişkin Parasal Tutarlar

C. İYUK'un 45/1 ve 46/1 Maddelerinin Kanuni Hakimlik İlkesi Yönünden Sakıncası

D. Danıştay'ın İlk Derece Mahkemesi Olarak Verdiği Kararların Temyizi

SONUÇ

KAYNAKÇA