Türk Hukukunda İşverenin İş Kazasından Doğan Sorumluluğu

Bu çalışmada, işverenin iş kazasından doğan hukuki sorumluluğu incelenmiştir. İş kazası ve meslek hastalıkları, 6098 sayılı “Türk Borçlar Kanunu”, 6331 sayılı “İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu” ve 5510 sayılı “Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu” gibi kanunlarda düzenlenmiş olmakla hem özel hukuk hem de kamu hukukunu ilgilendirmekte, karma bir yapı göstermektedir. Bu nedenle çalışmada, hukuki sorumluluk kavramı geniş anlamıyla yorumlanarak; hukuki, idari ve cezai sorumluluk olmak üzere tüm açılardan inceleme ve değerlendirme yapılmıştır. Yapılan araştırmalar sonucunda, bireysel iş hukuku ile sosyal güvenlik hukuku açısından iş kazasının unsurlarının farklı olduğu; işverenin hukuki sorumluluğunun hem yapılan işle meydana gelen kaza arasında, hem de kaza ile zarar arasında uygun illiyet bağının ispatlanması koşuluna bağlı olduğu ortaya konulmaktadır. İşverenin sorumluluğunda kural olarak kusursuz sorumluluğa yaklaşan “objektif kusur” arandığı; ancak tehlike sorumluluğu, adam çalıştıranın sorumluluğu gibi yasada açıkça düzenlenen bazı hallerde ise kusursuz sorumluluk esaslarının uygulanacağı anlaşılmaktadır. İş sağlığı ve güvenliği önlemlerini gereği gibi yerine getirmeyen işveren, kazalı işçiye ve ölen işçinin desteğinden yoksun kalanlarına karşı sorumlu olduğu gibi; Sosyal Güvenlik Kurumu’na karşı rücu sorumluluğu ve aynı zamanda idari ve cezai sorumluluğu da söz konusu olmaktadır.