Tam Yargı Davaları

İşin doğası gereği, tazminat hukukuna ilişkin mevzuat hükmünün sınırlı olması nedeniyle söz konusu müessese yargı içtihatlarıyla şekillenmektedir. Gerek kusurun belirlenmesi gerekse de zararın belirlenmesi aşamasında hukuk bilim dalının yanı sıra istatistik, aktüerya, matematik vb. bilim dallarının ve bunlar nedeniyle varsayımsal (farazi) yaklaşımların devreye girdiği bir alanda yargı makamlarının geliştirdikleri veya benimsedikleri içtihatlar büyük önem arz etmektedir. Çalışmanın ilk bölümünde, idare hukukunun kendine has ilkeleri; teorik bilgiler ve güncel Danıştay kararları ile ortaya konulmuştur. İkinci bölümde; hizmet türleri (adalet, belediye, eğitim, gümrük, kolluk, madencilik, sağlık, spor, su, ulaşım hizmetleri ve düzenleyici/denetleyici kurumların faaliyetleri ); zararın kaynağı (terör, doğal afet) ve zarara uğrayanın niteliği (kamu görevlisi, tutuklu/mahkum, vergi mükellefi/sorumlusu) dikkate alınarak yapılan tasnif uyarınca toplam on yedi başlık altında güncel Danıştay kararlarına "anahtar kavramlar" eşliğinde yer verilirken önemli hususlara "bilgi notu" ve "hatırlatma" başlıkları altında değinilmiştir. Yapılan bu tasnifle, uygulayıcıların ilgili Danıştay kararlarına daha kolay ulaşmaları amaçlanmıştır. Ayrıca her bölümün sonunda konuyla alakalı dava dilekçesi örnekleri de uygulayıcıların istifadesine sunulmuştur. Yine bu bölümde, tam yargı davalarında ilk inceleme meselelerine ilişkin örnek Danıştay kararları okuyucuyla paylaşılmıştır. İkinci bölümde ayrıca, varsayımların, istatistiki bilgilerin yer aldığı tazmin ilkeleri üzerinde durulmuştur. Bu kapsamda, destekten yoksun kalma, iş gücü kaybı zararlarına ilişkin yarar ve zarar kalemleri (örneğin yapılan SGK ödemeleri, evde bakım ödemlerinin tazminattan indirilip indirilemeyeceği vb.) üzerinde durulduğu gibi farklı zarar kalemleri (örneğin, yapıya ve ağaçlara yönelik zararların nasıl hesap edileceği, cenaze-defin-taziye masrafları ile ilgili olarak tazmin hükmü kurulup kurulmaması gerektiği) üzerinde de durulmuştur. İdari eylemden kaynaklanan zararlarda geçerli olan tazmin ilkeleri yanında idari işlemden kaynaklanan zararların tazmini istemiyle açılan davalardaki idari yargı pratiğine de değinilmiştir. Tazmin ilkeleri ile ilgili olarak genel olarak Danıştay içtihadı aktarılmakla birlikte gerekli olduğu düşünülen hallerde Yargıtay içtihadına da yer verilmiştir.