Makine Göz: Yapay Zekayı Anlama ve Eleştirme – Arzu Bayar – Daimon Yayınları

Bir makineye baktığımızı sanıyoruz. Oysa çoğu zaman kendi çağımızın aynasına bakıyoruz. Makine Göz, yapay zekâyı teknik bir yenilik olarak ele almakla yetinmeyen; onu öznenin kuruluşunu, imajın yapısını ve hakikatin üretimini dönüştüren tarihsel bir eşik olarak okuyan bir çalışma. Üstelik bu eşiği tarihsel bir kopuş haline getirmeden, aksine, kendisinden önceki düzeneklerle olan süreklilikleri de ihmal etmeden ele almaya çalışıyor. Makine Göz, yapay zekâyı büyüleyici bir mucize ya da kıyamet habercisi gibi sunan determinist anlatılardan uzak duruyor. Bunun yerine, ontolojiyi, epistemolojiyi, estetiği ve politikayı aynı düşünsel hat üzerinde bir araya getiriyor. Bu teorik tartışmalar, tarihe geçmiş ilk algoritmik eserler üzerinden gerçekleşen soruşturmalarla somutlaşıyor. Böylece makinenin ne ürettiğinden çok, nasıl bir görme rejimi kurduğunu görünür hale getiriyor. Çünkü bugün üretilen her algoritmik imaj, bir temsil olduğu kadar bir seçim, bir sınıflandırma, bir müdahale ve bir iktidar izi taşıyor. Makine Göz, bu izleri sürmeye çalışıyor.