Lağım Fareli Kadın – Halit Payza – Klaros Yayınları

"Paoletta Saraval'ın, Leonardo da Vinci'nin Kakımlı Kadın / Lady with an Ermine portresinden aşırma Lağım Fareli Kadın portresinde göğsünde iri bir lağım faresi taşır portredeki kadın. Orijinal resimlerin sahtelerinin çizilmesi aşina olduğumuz bir sahtecilik, ancak dönüştürülerek çizilmesi üzerinde durulmaya değer.Saraval niye portreyi lağım fareli olarak çizdi? Da Vinci'nin Kakımlı Kadın'ı kucağında sansargiller familyasından bir gelincik türü olan kakım vardır. Paoletta Saraval, tabloyu kopyalarken kakım yerine kadının kucağına lağım faresi yerleştirir. Da Vinci'nin Kakımlı Kadın'ı Cecilia Gallerani'dir, dolayısıyla Saraval'ınki de…Cecilia Gallerani, Milano Dükü Ludovico Sforza'nın metresidir. 1483'te on yaşındayken Stefano Visconti ile nişanlıydı. Dört yıl süren bu nişanlılık 1487'de bilinmeyen bir nedenle bozuldu. Gallerani, Milano Dükü Ludovico Sforza ile iki yıl sonra tanıştı ve metresi oldu. Entelektüeldi, Latince ve İtalyanca biliyor, şiir yazıyor, besteler yapıyordu. Aristokrasi ve monarşi denk olmayanların evliliğine izin vermediğinden Sforza ile evlilik yapamıyordu, oğlu Cesare doğduğunda çocuğun gayrimeşru sayılmaması için Sforza metresini bir kontla nikâhladı, nikâh görücü usulüyle yapılmıştı, kuşku yok ki göstermelikti. Sforza'nın bu evlilik dışı ilişkisi, Düşes Beatrice d'Este'nin ilişkiyi öğrenmesi üzerine sona erdi. Cecilia, döneme göre uzun denilebilecek bir yaşta,1536'da öldü."