Kuruluş Sarmalı’ndan Kurtulmak

Osmanlı Cihan İmparatorluğu 400 çadırlık bir göçebe boyun eseri miydi, yoksa Bizans’tan devralınan kurumlar mı bu gösterişli devleti 600 sene yaşattı? Bu ve benzeri argümanlar Osmanlı tarihi çalışmalarının bir yüzyılını şekillendirdi denebilir.

Osmanlı kuruluşunun ilmi bir problem olarak ortaya çıkışı 20. yüzyıla denk düşer. Bu dönemde yurt içi ve yurt dışında hatırı sayılır miktarda eserle mevcut problem aydınlatılmaya çalışılmış; fakat araştırmacıların dayandıkları fikri temeller yeterince sorgulanmadığı gibi Osmanlı kuruluş problemi ideolojilerin tatbikat sahası olarak kullanılmıştır. Bu düşüncelerden hareketle, Gibbons'tan Wittek'e, Köprülü'den Imber, Kafadar ve İnalcık'a kadar sahaya hâkim olan kuruluş varsayımlarını analize tabi tutan elinizdeki kitapta müellif, “Osmanlı kuruluş sorununun bizatihi kendisi sorundur” tezini işliyor.

Kuruluş Sarmalı’ndan Kurtulmak, hem kuruluş tartışmalarının ufkunu açan ve hem de mevcut külliyatı tasvir ve tasnif eden mühim bir eser.