Klasik Psikoloji Tarihi

İnsan zihnini anlama çabası, Wilhelm Wundt'un 1879'daki laboratuvarından çok daha eskiye uzanır. M.Ö. 1500'lerin Vedik ilahilerinden İran'ın ışık-karanlık ikilemine, Antik Yunan'ın ruh kuramlarından İslam düşünürlerinin nefs anlayışına, Ortaçağ manastırlarından Aydınlanma'nın çatışan programlarına kadar; üç bin yılı aşkın bir düşünce serüveni, ilk kez bu denli bütünlüklü bir çerçevede okurun karşısına çıkıyor. Kitabın asıl cesareti, alışılmış anlatıları kırmasında yatıyor. Hint'in benliksizlik öğretisi, İran'ın ahlaki evren tasavvuru ve bunların Doğu Akdeniz'deki buluşması, psikoloji tarihinin dışında bırakılan "ön söz" değil, tam da kalbi olarak ele alınıyor. İslam düşünürleri yalıtılmış bir "altın çağ" içine hapsedilmiyor; Süryani çevirmenlerden Latin Averroizmi'ne, Maimonides'ten Aquinas'a uzanan canlı bir alışveriş ağının aktörleri olarak yeniden konumlandırılıyor. Aydınlanma ise tek sesli bir zafer değil, birbiriyle çarpışan üç ruh programının — tabiatçı, spiritüalist ve materyali...