Akşemseddin Hazretlerinin İzinde

Osmanlı devrinde yaşamış, Türk dünyasının yıldızlarından biri olan Akşemseddin, ülkemiz insanlarınca gerektiği şekilde tanınmayan bir isimdir. Osmanlı döneminde ülkesine ışık olmuş, ufuklar açan Akşemseddin Hacı Bayram-ı Veli'nin halifesi olunca Ankara, Beypazarı'ndan sonra ömrünün bir kısmını İskilip'te geçirmiş, buradan Göynük'e gitmiştir. Ancak Akşemseddin'in burada yaşaması, Nûrulhüda isimli oğlunun ve ailesinden bir kısmının mezarlarının İskilip'te bulunması günümüzde pek bilinmez. Bunların yanında burada Akşemseddin'in yaptırdığı ahşap caminin varlığını da bilen azdır. Yakın zamanlara kadar İskilip Evlik'teki Akşemseddin Camisi hakkında bir çalışma yapılmamıştı. Bu noksanlıktan hareket ederek bir çalışma yaptık. Daha sonra arşiv uzmanı rahmetli Şakir Duran ile Evlik Akşemseddin vakfı hakkında çeşitli görüşmelerimiz olmuş, onun Akşemseddin ve Evlik hakkında arşiv taramalarında topladığı belgeleri görmüştük. Bu belgeler Akşemseddin'in İskilip'e gelişi ve yaşadığı diğer yerler konusunda daha geniş ve kapsamlı bir çalışma yapılması gerektiğini ortaya çıkardı.

Şakir Duran'ın arşivde buldukları ve bizim de bulduklarımız birlikte belge sayısı 100'ü geçti. Bu belgelerde Akşemseddin vakfı olarak ismi geçen İskilip, Beypazarı, Göynük, Eskipazar, Develi ve Niksar gibi şehirleri Şaban Gündüz'le Şakir Duran birlikte dolaşarak, bir Akşemseddin belgeseli yaptırdıklarını biliyoruz. Bu durum bizi Akşemseddin hakkında daha önce yapılmış olan ilmi çalışmalara göre daha farklı bir bakış açısı ile onu anlatmaya sevketti. Akşemseddin'in yaşadığı yerlerde günümüze gelen eserlerini ve İskilip'teki tekkesini arşiv belgeleri ve çeşitli kaynaklara dayanarak ele almaya çalıştık. Bu çalışmada önce Akşemseddin'in hayatı, evlatları, halifeleri ve başta Göynük olmak üzere yaşadığı çeşitli şehirlerde onun adını taşıyan yapılara kısaca değinilmiştir. Daha sonra İskilip İlçesinin Evlik Köyü'ndeki tekkesinden kalan cami ve türbeler ile Akşemseddin'in sözkonusu şehirler dışında yaşamış torunları ele alınmıştır. Başta rahmetli Şakir Duran olmak üzere bu çalışmada belge, fotoğraf gibi çeşitli konularda ve kitabın basımında bana yardımcı olan dostlarıma teşekkür ederim."