18. Yüzyılda Konya'nın Mali Yapısı ve Merkez Maliyesi ile İlişkisi

XVII. yüzyılın son dönemlerinde başlayan ve XVIII. yüzyıl boyunca da devam eden Avusturya, Venedik, Rus, İran savaşlarının yanı sıra savaş teknolojisinde yaşanan gelişmelerin tımarlı sipahilerin sayısını azaltıp ateşli silahlarla donatılmış ve sürekli maaş alan yeniçerilerin sayısını arttırması Osmanlı maliyesine önemli bir ek yük getirmiştir. Ayrıca bu durum devlet gelirlerinin büyük bir kısmının merkezi hazinede toplanması zorunluluğunu doğurmuştur.

XVIII. yüzyılda merkezî yönetimde görülmeye başlayan bozulmalar taşra yönetimine de yansımıştır. Osmanlı’nın en büyük eyâletlerinden biri olan Anadolu eyâleti de yaşanan tüm bu siyasi, askeri, sosyal ve ekonomik gelişmelerden etkilenmiştir. Hem bir eyâlet merkezi olması hem de ticari faaliyetler açısından da stratejik bir konumda bulunması açısından Konya da bu gelişmelerden önemli ölçülerde etkilenen kentlerden biridir.

Osmanlı kentlerinin genel karakteristik özelliklerinin ortaya çıkarıldığı çalışmalar içerisinde Konya şehrinin tarihi, kültürü, sanatı vb. ile ilgili yapılan ve farklı zaman dilimlerini içeren çeşitli araştırmalar oldukça fazla iken ekonomisi üzerine yapılan çalışmalar ise görece azdır. Bu nedenle çalışmada, XVIII. Yüzyılda Konya’nın mali yapısı ve merkezi yönetimle mali ilişkileri ele alınarak, Konya Şer’îye sicilleri (KŞS) ve Başbakanlık Osmanlı Arşivinde (BOA) ulaşılan belge ve defterler doğrultusunda ele alınan dönemin Konya’sı hakkında, bazı ekonomik tespitler yapılmaya çalışılmakta ve şehrin iktisadi tarihine katkıda bulunmak amaçlanmaktadır.